سرطان پایان مسیر نیست، چیزی که در این مسیر مهم است روحیه‌ی جنگندگی و امید شما به بهبودی است، پس امیدوار و قوی بمانید.

آشنایی با داروی کیترودا؛💊 آشنایی با موارد مصرف، نحوه عملکرد و عوارض جانبی

داروی کیترودا
در این نوشته شما می خوانید

احتمالا می‌­دانید که طیف دارویی بسیار وسیعی­‌ای برای درمان سرطان وجود دارد که به کارگیری هر کدام از آن­‌ها در پلن درمانی بیمار وابسته به شرایط جسمی و نوع سرطانی است که در بدن شخص پدید آمده است. درست است که شیمی درمانی یک روش رایج برای استفاده از داروهای سرطان است اما روش درمانی ایمونوتراپی هم داروهای مختص به خود را دارد. در این مقاله­‌ی بای بای سرطان مقصود آشنایی با داروی کیترودا و کاربردهای آن به عنوان یکی از داروهای مفید و مورد استفاده در ایمونوتراپی است.

داروی کیترودا چیست و چه کاربردی دارد؟

پمبرولیزوماب (pembrolizumab) با نام تجاری کیترودا (keytruda) یکی از داروهای موثری است که در روند درمان سرطان مورد استفاده قرار می‌­گیرد و برخلاف باور عموم که هر دارویی را در دسته بندی شیمی درمانی قرار می­‌دهند‌، این دارو در دسته ایمونوتراپی یا درمان از طریق تحریک یا سرکوب سیستم ایمنی بدن قرار می‌­گیرد.

این دارو با تحریک سیستم ایمنی، بدن را وادار به مبارزه با سلول­‌های سرطانی می‌­کند؛‌ به عبارت دیگر این داروها با مهار گیرنده­‌های سلول­‌های سرطانی از پنهان شدن و مخفی ماندن آن­‌ها جلوگیری کرده و شناسایی این دسته از سلول­‌ها را برای سیستم ایمنی‌ بدن راحت‌­تر می‌­کند.

در بعضی از انواع سرطان­‌ها، بنا به تشخیص پزشک، از داروی کیترودا یا پمبرولیزوماب در کنار شیمی درمانی استفاده می­‌شود.

پمبرولیزوماب با نام تجاری کیترودا را می­‌توان در درمان بیشتر سرطان­‌ها استفاده نمود، اگر چه به باور بیشتر متخصصین این دارو بسیار قوی بوده و ممکن است عوارض جانبی شدیدی همراه داشته باشد اما با این حال در شرایطی که بیماری به شدت پیشرفت کرده و به ارگان­‌های دیگر متاستاز داده است، نجات جان مریض در اولویت قرار می­‌گیرد و بنا به تشخیص پزشک از این دارو به صورت ترکیبی با متودهای درمانی دیگر بخصوص عمل‌ جراحی استفاده می‌­شود.

داروی کیترودا قبل و بعد از عمل جراحی برای بیمار تجویز می­‌شود که تزریق این دارو پیش از جراحی باعث کوچک­‌تر شدن اندازه سلول‌­های سرطانی و از بین بردن هرچه بیشتر این سلول­‌ها می­‌شود اما هنگامی که بعد از عمل جراحی مورد استفاده قرار گیرد، هدف از بین بردن سلول­‌های سرطانی باقی مانده به کمک سیستم دفاعی بدن خواهد بود.

داروی کیترودا

موارد مصرف داروی کیترودا

سرطان پوست (ملانوما):

برای درمان بیمارانی که به نوعی سرطان پوست مبتلا شده‌­اند که امکان عمل جراحی و برداشتن سلول­‌های سرطانی در آن­‌ها وجود ندارد و همچنین سرطان پوستی که به سایر قسمت­‌های بدن متاستاز داده است، داروی کیترودا گزینه‌­ی مناسبی خواهد بود.

از این دارو همچنین به عنوان درمان کمکی در بزرگسالان و کودکان بالای ۱۲ سال که سرطان آن­‌ها در مرحله ۲ و ۳ است نیز استفاده می‌­شود.

سرطان ریه:

در شرایطی که این بیماری متاستاز داده باشد و بیمار کاندید مناسبی برای رادیوتراپی و عمل جراحی نباشد، از داروی کیترودا همراه با کاربوپلاتین به عنوان اولین خط درمان مورد استفاده قرار می‌گیرد.

سرطان سلول­‌های پوششی سر و گردن:

زمانی که سرطان به شیمی درمانی پاسخ ندهد و امکان برداشتن و عمل جراحی سلول­‌های سرطانی وجود نداشته باشد، keytruda به عنوان خط بعدی درمان مورد استفاده قرار می‌­گیرد. همچنین زمانی که بیماری به سایر نقاط بدن متاستاز دهد نیز این دارو بسیار کاربردی خواهد بود.

سرطان معده:

در مواقعی که سرطان فقط یک ناحیه از معده را که امکان برداشتن آن وجود ندارد، درگیر می­‌کند از داروی کیترودا به صورت ترکیبی با شیمی درمانی استفاده می‌­شود تا سلول­‌های سرطانی پیشرفته در ناحیه مورد نظر از بین بروند. از آنجایی که این دارو به همراه داروهای شیمی درمانی استفاده می­‌شود، امکان بروز عوارص جانبی شدید وجود دارد.

سرطان مری:

با توجه به اینکه مری یک ارگان بسیار حساس است و امکان جراحی و برداشتن کل و یا قسمتی از این عضو وجود ندارد، برای درمان سرطان­‌های پیشرفته این ارگان به ناچار باید از داروی کیترودا و داروهای شیمی درمانی مثل فلوروپیریمیدین به صورت همزمان استفاده کرد تا علاوه بر درمان بیماری، روند متاستاز دادن سرطان را نیز بتوان متوقف کرد.

موارد مصرف داروی کیترودا

نحوه مصرف داروی کیترودا

این دارو به صورت وریدی به صورت تک دارو و یا همراه با داروی دیگر برای مریض تجویز می‌­شود اما برخلاف باور غلطی که وجود دارد، این دارو به صورت مستقیم تزریق نمی‌­شود بلکه پس از ترکیب سرم سدیم کلرید ۹ درصد و دکستروز ۵ درصد، دارو به سرم ‌اضافه شده و غلظت نهایی محلول به دست آمده 1-10 میلی­‌گرم در میلی‌­لیتر خواهد بود که در نهایت ظرف مدت ۳۰ دقیقه از طریق لاینی که برای بیمار تعبیه شده دارو به بیمار داده می‌­شود.

لازم به ذکر است که داروی باقی مانده در ویال را نباید برای جلسات بعدی درمان استفاده نمود و باید بلافاصله پس از اتصال سرم به لاین مریض دور ریخته شود.

چه کسانی قادر به مصرف کیترودا نیستند؟

همانند سایر داروها موارد منع مصرف دارد و نباید در اشخاصی که شرایط خاصی دارند تجویز شود. در ادامه به مواردی در آن­‌ها داروی کیترودا منع مصرف دارد، می‌­پردازیم:

  • در اشخاصی که نارسایی کلیه دارند، این دارو نباید تجویز شود و تنها در شرایطی که تزریق دارو نجاتبخش جان بیمار باشد، با نظارت دقیق علائم بالینی، از کیترودا می­‌توان استفاده نمود.
  • در اشخاصی که به تازگی پیوند عضو انجام داده‌­اند، استفاده از کیترودا توصیه نمی‌­شود؛ چرا که مصرف این دارو باعث افزایش ریسک پس زدن عضو توسط بدن می­‌شود. استفاده از این دارو در این شرایط تنها بنا به صلاحدید پزشک و سنجیدن میزان فواید و عوارض دارو صورت می­‌گیرد.
  • داروی کیترودا برای افرادی که به این دارو حساسیت داشته باشند، توصیه نمی‌­شود؛ به این دلیل که باعث عوارض جانبی شدیدی مثل هایپوکسمی، هایپوتنشن، تب، لرز و در موارد بسیار حاد مرگ بیمار خواهد شد.
  • پزشک متخصص از این دارو برای بیمارانی که مشکلات تیروئیدی دارند، استفاده نمی­‌کند لذا تجویز این دارو برای این طیف از بیماران باعث تشدید مشکل بیمار و از کار افتادن کامل تیروئید خواهد شد.
  • در خانم‌های بارداری که به سرطان مبتلا شد­ه­‌اند، نمی‌­توان از داروی کیترودا استفاده نمود؛ چرا که منجر به بروز عوارض بدون ‌بازگشت بر روی جنین شده و در موارد بسیار شدید مرگ‌ جنین را به دنبال خواهد داشت.
  • بیمارانی که پیش از ابتلا به سرطان و یا حتی در حین درگیری با سرطان دچار مشکلات غده هیپوفیز شده‌­اند، قادر به استفاده از داروی کیترودا نیستند؛ چون که مصرف دارو در این افراد موجب کم کاری هیپوفیز و نارسایی­‌های کلیوی خواهد شد.
داروی کیترودا

شایع‌­ترین عوارض جانبی کیترودا

قبل از مصرف داروی کیترودا پزشک متخصص آزمایشی بر روی شخص انجام می­‌دهد تا از وجود هرگونه حساسیت نسبت به این دارو مطمئن شود و در صورتی که شخص حساسیتی نسبت به این دارو نداشته باشد، با توجه به وخامت بیماری و سلامت عمومی فرد دوز خاصی از دارو تجویز می­‌شود.

همانند همه‌­ی داروها، داروی کیترودا نیز عوارض جانبی خواهد داشت اما برخلاف داروهای دیگر در کیترودا ممکن است عارضه‌­هایی ایجاد شوند که تهدید کننده جان ‌بیمار باشند.

امکان بروز عوارض جانبی این دارو در دو شرایط امکان پذیر است؛ یکی در هنگام تزریق دارو و دیگری پس ‌از تزریق دارو.

عوارض جانبی که ممکن است هنگام تزریق دارو ایجاد شوند شامل:

  • سرگیجه
  • حالت تهوع
  • سبکی سر
  • خارش
  • سر درد
  • مشکلات تنفسی

عارضه­‌های جانبی که پس از مصرف بروز پیدا می­‌کنند، بسیار شدیدتر هستند، به طوری که نیازمند مداخله هرچه سریع‌­تر تیم درمانی خواهند بود. عوارضی مثل:

  • درد قفسه سینه و تنگی نفس شدید که باعث سرفه‌­های پی در پی در بیمار می‌­شود.
  • پوست بیمار رنگ پریده شده و امکان خون‌ریزی و کبودی بسیار بالا خواهد بود.
  • مشکلات کلیوی شدید که باعث کاهش حجم ادرار و بروز خون در ادرار می‌­شود.
  • مشکلات کبدی از دیگر عارضه­‌های این دارو می‌­باشد که باعث درد شدید در قسمت راست و فوقانی شکم و همچنین باعث تیره شدن ادرار و یرقان در بیمار خواهد شد.
  • مشکلات هورمونی که باعث اختلال در میزان و تغییر میزان طبیعی هورمون‌ها در بدن می‌­شود که نتیجه­‌اش تپش قلب شدید، تغییر وزن ناگهانی، ریزش مو و تغییرات صدایی شدید می‌­باشد.
عوارض جانبی کیترودا

تداخلات دارویی کیترودا

تداخلات دارویی یکی از شایع‌­ترین مشکلاتی است که به هنگام استفاده از دارو برای بیمار پیش می­‌آید؛ به همین دلیل بیمار باید قبل از شروع پروسه درمان لیستی از تمامی داروهایی که مصرف می‌­کند در اختیار پزشک متخصص خود قرار دهد تا با بررسی آن­‌ها مشخص شود که آیا داروی کیترودا با داروهایی که فرد در حال حاضر مصرف می­‌کند تداخل دارویی دارد یا خیر.

تداخلات دارویی باعث می‌­شود که نحوه تاثیرگذاری و عملکرد دارو تغییر کرده و ریسک بروز عوارض جانبی شدید افزایش پیدا کند.

با این وجود امکان بررسی تمامی داروهای خوراکی، تزریقی، استنشاقی و یا حتی موضعی برای بررسی تداخل دارویی با پمبرولیزوماب وجود ندارد و حتی در مواردی داروهای گیاهی و دمنوش­‌ها نیز ممکن است تداخلاتی با این دارو داشته باشند و باعث کاهش و یا افزایش تاثیرات این دارو شوند.

در ادامه به چند نمونه از داروهایی که keytruda با آن­‌ها تداخل داشته و همچنین نوع عارضه‌­ای که ایجاد می‌­کند، می‌پردازیم:

  1. آمبروکسل که استفاده همزمان از این دارو با کیترودا موجب تشدید عوارض جانبی می‌­شود.
  2. مصرف همزمان داروی بوتامبن با داروی کیترودا منجر به بروز اختلالات خونی و تولید بیش از حد نوعی هموگلوبین خواهد شد.
  3. آمبروکسل نیز مانند بوتامبن اگر با داروی کیترودا مصرف شود، تداخل ایجاد‌ کرده و باعث تولید بیش از حد نوعی هموگلوبین در بدن می‌­شود.

منابع:

برچسب ها:

به این مقاله چند ستاره میدهید؟

این مطلب را به دوستان خود پیشنهاد دهید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بروزترین مقالات

ماموگرافی

تفاوت ماموگرافی با سونوگرافی سینه

1401-11-18
ویتامین و سرطان

ارتباط مصرف ویتامین و سرطان؛ ویتامین بیشتر، سرطان زودتر

1402-06-16
داروهای تسکین دهنده عوارض شیمی درمانی

معرفی داروهای تسکین دهنده عوارض شیمی درمانی

1402-06-14