سرطان پایان مسیر نیست، چیزی که در این مسیر مهم است روحیه‌ی جنگندگی و امید شما به بهبودی است، پس امیدوار و قوی بمانید.

سیتولوژیست کیست و چه کاری انجام می­‌دهد؟

سیتولوژیست
در این نوشته شما می خوانید

می­دانیم که سرطان زمانی آغاز می­‌شود که سلول­‌های بدن به صورت غیرطبیعی و بدون توقفی رشد و تکثیر شوند. در این زمان متخصصین با بررسی سلول‌­های بدن و مشاهده فعالیت آن­ها، در کنار انجام سایر تست­‌های تشخیصی، تشخیص بیماری سرطان را برای بیمار قطعی می­دانند. افرادی که به بررسی سلول­‌ها و ارزیابی عملکرد آن­ها می‌­پردازند، سیتولوژیست نام دارند. در ادامه­‌ی این مقاله بای بای سرطان هدف ما معرفی سیتولوژیست­‌ها و پرداختن به نقش مهم این افراد در روند تشخیص بیماری سرطان خواهد بود.

سیتولوژی چیست؟

سیتولوژی نوعی متود تشخیصی است که در آن از یکی از سلول­‌های موجود در مایعات بدن نمونه گیری می­شود که معمولا هم این نمونه از مایع منی خواهد بود و در آزمایشگاه مورد ارزیابی و بررسی قرار می­‌گیرد.

به طور کلی از این روش برای تشخیص وجود و یا عدم‌ وجود‌ سرطان استفاده می­‌شود. از سیتولوژی همچنین برای بررسی جنین و وجود هرگونه موارد غیرطبیعی در او استفاده می­‌شود.

سلول­‌هایی که برای نمونه گیری از بافت موردنظر به دست می‌­آیند، به روش‌­های مختلفی جمع آوری می‌­شوند که در ادامه برخی از این روش­‌ها را به اختصار توضیح خواهیم داد:

  • خراش دادن و یا شانه زدن بر روی سطح بافت مورد نظر برای دریافت نمونه که این عمل بیشتر در تست­‌هایی نظیر پاپ اسمیر رایج است.
  • گرفتن نمونه‌­هایی از مایعات بدن مثل ادرار و خلط­‌های موجود در سیستم تنفسی
  • نمونه گیری از طریق سوزن؛ به این شکل است که از مایعات بخش‌­های مختلف بدن به واسطه­‌ی سوزنی نازک و بلند نمونه‌گیری صورت می‌­گیرد. برای مثال مایعات شکمی در آسیت، مایعات پلور در ریه و مایعات نخاعی از ستون فقرات با استفاده از این روش نمونه برداری می‌­شوند.
  • سایر نمونه گیری­‌های بافتی و بیوپسی مانند لامبر پانکچر

سیتولوژی از لحاظ متود انجام گیری و کاربرد، با هیستولوژی بسیار متفاوت است. در سیتوپاتالوژی تحقیقات و بررسی­‌های لازم بر روی یک سلول انجام می‌­شود در حالی که در هسیتولوژی یک قسمتی از بافت نمونه گیری شده و در آزمایشگاه مورد بررسی قرار می­‌گیرد.

سیتولوژیست

سیتولوژیست چه می‌­کند؟

امروزه متخصصین مختلفی با توجه به خدمات درمانی که‌ ارائه می‌­دهند، وجود دارند که یکی از آن­ها سیتولوژیست است که تخصصش بررسی سلول­‌هاست.

سیتولوژیست‌­ها بیشتر سلول­‌ها را از نظر ساختار و عملکرد مورد بررسی قرار می­‌دهند. شناخت این علم و متخصصینی که در آن فعالیت می­‌کنند، می­تواند در زمینه درمان و یا تشخیص به موقع بیماری‌­ها بسیار مفید باشد.

شاید این سوال برای بسیاری از مردم پیش آمده باشد که سیتولوژیست کیست و چه کاری انجام می­‌دهد؟

در پاسخ به این سوال باید بیان کرد که سیتولوژیست فردی متخصص است که با گذراندن دوره‌­های خاص و مطالعات فراوان پیرامون سلول‌­های بدن، قادر است وجود هرگونه موارد غیرطبیعی را در سلول‌­های مختلف بدن تشخیص دهد.

سیتولوژیست‌­ها ممکن است در جاهای مختلفی فعالیت کنند، عده‌­ای در بیمارستان مشغول هستند، عده­‌ای دیگر در کلینیک­‌های تخصصی و عده‌­ای نیز در لابراتوارهای تحقیقاتی فعالیت می‌­کنند.

سیتولوژیست­‌ها معمولا با اشخاص دیگر مثل پاتولوژیست­‌ها کار می­‌کنند تا بتوانند در کنار یکدیگر بیماری­‌های مختلفی که برای افراد به وجود آید را تشخیص داده و درمان کنند.

سیتولوژیست­‌ها وظیفه دارند بسیاری از بیماری­‌ها را در مراحل اولیه خود تشخیص دهند که همین امر موجب می‌­شود تا درمان‌­های بهتری برای بیمار در نظر گرفته شود و شانس بقا و ریکاوری بیمار نیز بیش از پیش شود.

البته باید به این نکته توجه کرد که وظایف این افراد با توجه به محلی که در آن مشغول به کار هستند، متفاوت خواهد بود؛ برای مثال سیتولوژیستی که در آزمایشگاه‌های تحقیقاتی مشغول به کار است، بیشتر به مطالعات سلول­‌ها و رفتارهای آن­ها در شرایط مختلف می‌­پردازند.

درحالی که سیتولوژیستی که در بیمارستان مشغول است، نمونه­‌های آزمایشگاهی از سلول­‌های مشکوک تهیه می‌­کند تا بیماری‌­های موجود در آن­ها را تشخیص دهد.

سیتولوژی

نحوه برداشتن نمونه توسط سیتولوژیست

برای تهیه یک نمونه برای بررسی­‌های آزمایشگاهی و سیتوپاتالوژی، ممکن است از منابع مختلفی نمونه­‌برداری انجام شود، منابعی مثل سلول­‌های بافتی خاص،­ مایعات داخلی بدن و نمونه­‌هایی که به واسطه خراش دادن پوست بدن افراد گرفته می‌­شود.

این افراد همچنین با استفاده از سوزن­‌های باریک از توده‌­ها و تومورهایی که ممکن است وجود داشته باشد نیز نمونه‌برداری می­‌کنند. بعد از نمونه گیری یکسری از فرآیندها بر روی نمونه­‌ها انجام می­‌شود تا آن­ها را برای بررسی و ارزیابی آماده کند.

یکی از فرآیندهایی که معمولا برای آماده کردن نمونه­‌ها انجام می­‌شود، شامل اضافه کردن مواد شیمایی خاص به سلول است تا در زیر میکروسکوپ واضح دیده شود.

سیتولوژیست­‌ها همچنین از تکنیک­‌های مختلفی برای جدا کردن سلول­‌ها از یکدیگر و یا سایر مواد موجود در نمونه استفاده می­‌کنند.

در یکی از تکنیک‌­های جداسازی، از سانتریفیوژها استفاده می­‌شود تا نمونه‌ گرفته شده را با سرعت بسیار بالایی به گردش در بیاورد و سلول­‌ها را به سمت پایین فیلتری که در ظرفی مخصوص کار گذاشته می‌­شود، هدایت می­‌کند. در نهایت بعد از ایزوله کردن سلول‌­های بدست آمده، می­توان آن­ها را در زیر میکروسکوپ مورد بررسی قرار داد.

سیتوپاتالوژی

نحوه ارزیابی نمونه‌­ها

پس از تهیه نمونه‌­ای مناسب، سیتولوژیست­‌ها (Cytotechnologist) سلول­‌ها را از نظر اندازه، شکل و ساختار مورد ارزیابی قرار می‌­دهند. همچنین متخصصین به دنبال هرگونه موارد غیرطبیعی در سلول­‌ها می‌­گردند؛ برای مثال وجود جهش‌­ها و تغییراتی در تعداد و ساختار کروموزوم‌­های سلول‌­های نمونه که می­تواند نشان از وجود بیماری و بدخیمی باشد.

سیتولوژیست­‌ها برای انجام بررسی­‌های لازم بر روی سلول­‌ها از تکنیک­‌ها و ابزارهای پیشرفته مختلفی استفاده می­‌کنند.

این افراد نمونه سلول گرفته شده را با سلول سالم از همان بافت در زیر میکروسکوپ مورد بررسی قرار می­‌دهند تا تشخیص‌های اولیه خود را ارائه دهند.

در صورتی که هرگونه موارد غیرطبیعی مشاهده شود، ممکن است پزشک تست­‌های تکمیلی مثل بیوپسی را برای بیمار تجویز کند تا از یافته­‌های به دست آمده اطمینان حاصل کند.

در بعضی از موارد این متخصصین با پاتولوژیست­‌ها مشورت می‌­کنند تا به یک تشخیص درست و نهایی نسبت به بیماری و عامل غیرطبیعی برسند.

تشخیص درست و به موقع از جانب سیتولوژیست می­تواند در درمان و متودهای درمانی مورد استفاده برای بیمار بسیار مفید و موثر باشد.

پس از آن که نمونه­‌ها مورد بررسی و ارزیابی قرار گرفت، سیتولوژیست گزارشی از یافته‌­های خود برای پاتولوژیست ارسال می‌­کند تا آن­ها با ارائه تشخیص نهایی، نتیجه تست­‌ها را تکمیل کنند.

سپس این اطلاعات در سیستم پردازش و ثبت شده و برای پزشک متخصص ارسال می­‌شود تا در مورد درمان­‌های لازم و مورد نیاز بیمار تصمیم گیری شود.

منابع:

برچسب ها:

به این مقاله چند ستاره میدهید؟

این مطلب را به دوستان خود پیشنهاد دهید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بروزترین مقالات

رژیم فستینگ و سرطان

رژیم فستینگ بگیرید تا سرطان نگیرید!⭐

1402-08-22
پیشگیری از سرطان

پیشگیری از سرطان: راهکارهای نوین و واکسیناسیون

1402-07-16
خون دماغ شدن و سرطان

ارتباط خون دماغ شدن و سرطان چیست

1402-06-27